COLUMN: “WEES GERUST, ALLES KOMT TERECHT”

COLUMN: “WEES GERUST, ALLES KOMT TERECHT”

“Inderdaad, Moro Fromu”. Dat was mijn conclusie na het bestuderen van ons nationale “Stabilisatie en Herstel” plan. Ik behoor tot het soort dat niet zo snel leest en begrijpt, dus ik deed er iets langer dan 1 uurtje over om tot deze conclusie te komen. Mooie grafieken, leuke leenwoordjes uit het popi-jopi jargon en eigenlijk inhoudsloos. Want wat staat er eigenlijk voor moois in? Betalingsbalans in orde maken. Hoe? Bezuinigingen, creatiever administreren en wachten op de 100% zeker toenemende inkomsten uit de minerale hulpbronnen. Er staat ook iets in over de oorzaak van het onstabiel en gebroken zijn: onverwachte daling uit de minerale hulpbronnen en de (o, dus toch) ongebreidelde uitgaven van de overheid. In het voorbijgaan viel mijn oog ook op wat gebrabbel over diversificatie, ziekenhuizen, en nog meer van dat soort cijferkretelogie. “I.M.F.!” was daarom mijn gedachte na de conclusie. Dat vinden de dames en heren die de schaarste tot hun studiegebied hebben gemaakt waarschijnlijk ook en boden daarom ongebreideld hun hulp aan om het plan over van-nergens-naar-nergens een beetje aan te passen. “I.M.F!” reageerde daarop de huidige minister van financiën, die nog niet zo kort geleden als bewaarder van de nationale kas totaal niet wist wat zijn voorganger beheerder aan mooie beloftes maakte. En omdat I Mus’ Fuga als je dan tijdelijk beheerder-bewaarder bent, dan ga je “gefugadeerd” reageren en maak je maar in een enkele keer alle beloftes waar. En passant vergeet (of juist niet?) de grote schaker dat zijn eerste woorden bij aantreden waren: “I Moni Fadon’!”  en meteen trakteerde op een leuke devaluatie van de SRD. De reden: vanwege FISO waren er plotseling heel erg veel SRDtjes in omloop gekomen zonder dat daar enige productie tegenover stond.

De schaarste mensen roepen dan in koor: “dat gaat niet goed!”. En hoe verkeerd het kan gaan, weten wij nu voor de volle 120%.  En dat is nog maar het begin. Want ik twijfel een beetje aan vooral dat toekomstige inkomsten verhaal. Dat je het fondsje waar je, vanwege ongekende stupiditeit, geld moet lenen verteld dat je gewoon beter gaat doen wat je altijd al deed, is begrijpelijk. Daar moet je niet aankomen met allerlei futuristische droombeelden over voedselschuur en nationale productie diversificatie, ontwikkeling dienstensector enz. Ze zien je al aankomen. “Heeft u enige ervaring met dit soort zaken?”, zullen ze vragen. “En heeft u wel het juiste personeel?”. Of: “wat zijn uw plannen om aan dit personeel te komen en ook hierin te voorzien in de toekomst?”. Bedenk eens wat voor antwoorden zullen komen uit de verzameling top managers die El Presidente om zich heen heeft verzameld. De mensen van dat fondsje maken dan dat ze wegkomen en bereiden de rest van de wereld voor op een vluchtelingenstroom van ca. 500.000 mensen. Deze mensen hebben zichzelf verdeeld in groepjes volgens “ras” en cultuur, dus per saldo zal het reuze meevallen voor de rest van de wereld. Nee, iemand die geld uitleent wil enige zekerheid dat het geld met meerwaarde terugkomt. En dan moeten er zekerheden gegeven worden: minder uitgaven en de inkomsten uit sectoren die al jarenlang geld opleveren vergroten.  Maar dit laatste is toch eigenlijk het hele probleem? Want hoe in hemelsnaam weten die maatschappelijk-boven-komen-drijvenden wel dat de wereldmarktprijzen van olie en goud in de nabije toekomst niet zullen dalen, maar konden ze de plotselinge daling (de hoofdschuldige van onze “crisis” volgens de hoofdschuldige) niet voorzien? Ik vermoed gewijzigde beleidsinzichten op het toekomstvoorspellen. Piaiman en Lukuman de deur uit, Pandit erin. Jammer genoeg is succes daarmee niet verzekerd. Het schijnt dat de vader des vaderlands een grote bewonderaar is van die meneer wiens imposante beeld-met-buik het Onafhankelijksplein lange tijd eenzaam en alleen sierde. “Wees gerust, alles komt terecht”, probeert hij ons waarschijnlijk daarom ook wijs te maken. Die imposante meneer is ook heel imposant aan de kant gezet en met dit superplan-in-uitvoering gaan wij een leuk staaltje meemaken van een zich herhalende geschiedenis. Is er dan nog wel hoop? Potentie genoeg, zou je denken. Alleen niet bij het besturend en adviserende deel van de bevolking. En gezien de leeftijdsklasse van een aanzienlijk deel daarvan is dat ook niet zo vreemd. Dat een groot en dik plan laten schrijven ook geen soelaas biedt, weten we al uit de vorige keer toen wij aan het stabiliseren en herstellen waren. De plannen uit die tijd doorlezen kost iets meer dan een uurtje, maar daarna IMF ekte ekte. De enige echte structurele oplossing voor het nooit meer hoeven te herstellen zijn niet “sociale programma’s” voor de “poti wan”.

Die poti wan zal altijd poti blijven zolang het niet tot ons doorgedrongen is dat het enige wat gestabiliseerd en hersteld moet worden kennis, kundigheid en de innerlijke drang om jezelf te overstijgen, zijn.

Dat zijn de eigenschappen waarmee de mensen, waarvan de laatsten ons aan het verlaten zijn, dit land en haar bevolking hebben gevoed. Verstandig investeren in onderwijs, onderzoek en innovatie is nu meer dan noodzakelijk. Anders is het echt over en uit.

Columnist: Rogier I. Cameron