SPONSH HAALT WATER UIT DE LUCHT

Get real time updates directly on you device, subscribe now.

VineSponsh is een variatie van het “slimme” materiaal Sponsh om dagelijks wijngaarden te irrigeren | Foto: Sponsh

Het tekort aan schoon (drink)water is een van de grootste problemen van onze tijd. Op dit moment hebben één op de negen mensen geen toegang tot veilig en schoon drinkwater. Daarnaast verwacht de Verenigde Naties (VN) dat in 2050 de helft van de wereldbevolking de effecten van waterschaarste gaat ondervinden. Op zoek naar een oplossing voor dit probleem ontwikkelde Lourens Boot in samenwerking met de TU Eindhoven een slim textiel genaamd “Sponsh” dat water volledig “off-grid” uit de lucht haalt. Kan dit Nederlandse bedrijf een oplossing bieden voor wereldwijde waterschaarste?

Het recht tot toegang tot water is een belangrijk mensen- en kinderrecht dat onder andere is vastgelegd in een resolutie inzake de Universele Rechten van de Mens die in 2010 door de VN is aangenomen. Toch hebben op dit moment 844 miljoen mensen geen toegang tot veilig en schoon drinkwater. Daarnaast leven circa 3.6 miljard mensen in een potentieel waterschaarste omgeving ten minste één maand per jaar en zal naar verwachting groeien tot 5 miljard in 2050, oftewel de helft van de geprojecteerde wereldbevolking, volgens de VN.

Ondertussen is het wereldwijde watergebruik verzesvoudigd ten opzicht van een eeuw geleden en groeit dit naar verwachting met 20-50% in 2050. Deze stijging wordt gedreven door onder andere bevolkingsgroei, toename van wereldwijde welvaart, verstedelijking en de opwarming van de aarde. Totaal gebruiken we wereldwijd elk jaar circa 4.600 kubieke kilometer water – het equivalent van 1.8 miljard Olympische zwembaden vol. Dit nadert de maximale capaciteit die we kunnen verbruiken zonder dat onze watervoorraden kritisch laag worden.

Dit alles wordt verder onder druk gezet doordat klimaatverandering de waterkringloop versnelt, oftewel het maakt natte gebieden nog natter en droge gebieden nog droger. Er is dus dringend actie nodig om de letterlijke opdroging van de aarde tegen te gaan.

Het wereldwijde watergebruik staat al onder druk en zal in de toekomst alleen maar verergeren | Foto: Kamil Kaczor via Flickr

Natuurlijke oplossingen voor waterschaarste?

Het klinkt paradoxaal maar al het water in de wereld, dat circa 71% van het aardoppervlak bedekt, kan het probleem van wereldwijde waterschaarste niet oplossen. Data van de Wereldbank laat zien dat slechts 2,5% van al het water zoet is en dus geschikt voor drink- of irrigatiedoeleinden. Van al het zoetwater is nog eens 1,75% bevroren waardoor we slechts 0,75% van al het water op aarde ter beschikking hebben om aan onze waterbehoeftes te voorzien. Ondanks deze belemmering biedt de natuur wellicht toch een oplossing voor dit probleem, zo blijkt uit een Nederlandse uitvinding.

Deze infographic van The Economist demonstreert dat het meeste water in de wereld zout is | Bron: “Climate change and population growth are making the world’s water woes more urgent” in The Economist van 28 februari 2018 

Sponsh

Het idee voor Sponsh ontstond bij oprichter Lourens gedurende een zomervakantie in Portugal waar hij ontdekte dat het land kampt met extreme droogte. Ondanks dat er maandenlang geen neerslag was gevallen, waren de spullen van Lourens toch elke ochtend nat. Hij zocht contact met de TU Eindhoven waar hoogleraar Catarina Esteves onlangs een biotechnisch onderzoek had afgerond naar waterabsorptie uit de lucht. Samen ontwikkelden zij een “smart textile” genaamd Sponsh dat water uit de lucht kan halen volledig “off grid”, dus zonder CO2-uitstoot noch energie, en startten samen het bedrijf.

De ochtenddauw in het zonnige Portugal inspireerde Lourens om Sponsh te beginnen | Foto: Gretchen Seelenbinder via Unsplash

Hoe werkt Sponsh?

Het “slimme” temperatuurgevoelige textiel kan via een speciale coating water absorberen uit de lucht. Doordat dit wordt gedaan via natuurlijk processen komt hier geen energie aan te pas. Bij koude temperaturen, zoals bijvoorbeeld ’s nachts, is de stof hydrofiel en absorbeert het water direct uit de lucht. Overdag, wanneer de temperaturen stijgen, wordt de stof hydrofoob waardoor de vezels samentrekken en het opgezogen water eruit wordt geperst. Het materiaal werkt net als een spons, vandaar de bedrijfsnaam.

Momenteel werkt Sponsh samen met het Deutsche Institut für Textile und Faseforschung om hun techniek op te schalen en te vercommercialiseren. Het is Sponsh gelukt om van een vierkante centimeter coating naar vijftig vierkante centimeter materiaal te gaan. Dit lijkt misschien weinig, maar is scheikundig gezien een grote stap. Op basis hiervan gaat het Nederlandse bedrijf ervan uit dat 1 vierkante meter Sponsh-materiaal 1.3 liter water per dag oplevert. Het textiel dat hiervoor wordt gebruikt bestaat uit 90% gerecycled PET waardoor er ook bij de productie van Sponsh rekening wordt gehouden met het milieu.

De toepassingen van Sponsh

De toepassingen van Sponsh zijn veelzijdig omdat er veel spin-offmogelijkheden zijn. Op de website van Sponsh worden zes verschillende toepassingen van de stof gepresenteerd, deze variëren van irrigatie tot ecosysteemherstel. Zo is VineSponsh bijvoorbeeld een toepassing waarbij het materiaal om wijngaarden wordt geregen om de planten dagelijks van water te voorzien. De technologie is momenteel in de prototypefase en de officiële verkoop zal naar verwachting eind 2019 starten.

Misschien vind je dit ook interessant…

Veel Nederlandse ondernemingen zijn duurzaam bezig met water. Wist je bijvoorbeeld dat Rainbeer bier brouwt van regenwater? Daarnaast kan water ook een bron van energie zijn. Lees hier een snelcursus over waterstof van twee minuten leestijd. Ten slotte kun je hier alles over het onderwerp klimaatverandering lezen.

BRON|INNOVATIE

 

Comments