AANLEG NIEUWE WEG STELT MATAWAI VOOR KEUZE

Foto: Granman Leslie Valentijn en John Goedschalk

Vertegenwoordigers van de Matawai gemeenschap verkennen sinds deze week samen met
natuurbeschermingsorganisatie Conservation International Suriname de mogelijkheid om het
Matawai gemeenschapsbos in Boven-Saramacca te transformeren naar een zogenaamd
community conservation area. Op die manier zouden de Matawai inkomsten krijgen in ruil voor
het beschermen van de natuur in hun leefgebied. Hierdoor hoeven ze dan niet te kiezen voor
grootschalige houtkap en de komst van goudzoekers.
De directe aanleiding voor de verkenning is dat er momenteel een weg wordt aangelegd naar
het Matawai gebied. De weg begint in het Saramaccaans gebied om uiteindelijk in het
gemeenschapsbos van het Matawai gebied uit te komen. Deze weg is naar verwachting over
enkele weken gereed en zorgt ervoor dat Pusugrunu en de omringende dorpen voor het eerst
per auto bereikbaar zullen zijn.
Granman Leslie Valentijn van de Matawai is een voorstander van de weg, omdat hij gelooft dat
het zijn gemeenschap structurele kansen biedt op betere scholing en de ontwikkeling van
toerisme. Tegelijkertijd maakt de weg de komst van goudzoekers, jagers en houtkapbedrijven
makkelijker. Dit biedt de Matawai kans op inkomsten, maar het vormt ook een risico op
aantasting van de natuur in het gebied waar hun voorouders al enkele eeuwen leven.
Het Ministerie van Regionale Ontwikkeling heeft onlangs ontwikkelingsrechten verleend aan de
Matawai voor het gebied rond het bovenste gedeelte van de Saramacca Rivier. In dat
zogenaamde gemeenschapsbos kunnen de Matawai hierdoor rechtmatig houtkapconcessies
verkopen aan houtkapbedrijven. Zonder een weg om het hout af te voeren zou grootschalige
houtkap niet rendabel zijn, maar met de komst van de nieuwe weg behoort dat nu wel tot de
mogelijkheden. De Matawai willen een afgewogen keus maken over wat ze met hun
gemeenschapsbos gaan doen. Conservation International Suriname wil ze daarbij ondersteunen.
Het ontwikkelen en financieren van een Matawai Community Conservation Area is een
alternatief dat grote aandacht heeft van de Matawai gemeenschap. Op langere termijn kan het
intact houden van hun gemeenschapsbos voor de Matawai inkomsten opleveren vanuit
internationale financieringsstelsels die klimaatverandering moeten tegengaan. Omdat het nog
wel enkele jaren kan duren voor dergelijke inkomsten beschikbaar komen, wil Conservation
International Suriname alvast op zoek gaan naar andere inkomstenmogelijkheden voor de
Matawai, die het verkopen van hun bos onnodig maken.
De organisatie heeft daarom Dr. Richard Rice ingeschakeld, een internationale expert op het
gebied van natuurbehoud. Rice onderzoekt momenteel wat voor de Matawai de mogelijke
inkomsten kunnen zijn voor het intact houden van hun bos versus de vergoeding voor het
grootschalig laten kappen van bomen. Op die manier kunnen de Matawai een goed
geïnformeerde keus maken over de toekomst van hun bos.
De komende tijd zullen de Matawai gemeenschap onder leiding van granman Valentijn en
Conservation International Suriname een serie van krutu’s organiseren om de
ontwikkelrichtingen voor het gemeenschapsbos verder te bespreken en onderzoeken. Daarbij
wordt aangesloten op eerdere werksessies die Stichting Avittimauw en ACT Suriname met de
Matawai hebben gehouden.
Conservation International Suriname houdt de ontwikkelingen in het Matawai gebied extra
scherp in de gaten, omdat het gebied direct grenst aan het Centraal Suriname Natuur Reservaat
(CSNR). CSNR is het grootste wettelijk beschermde reservaat van Suriname en het is bijna zeker
dat grootschalige houtkap in het naburige Matawai gemeenschapsgebied ook de integriteit van
het CSNR in gevaar brengt. In dit natuurreservaat komen dierenpopulaties voor, die wereldwijd
bedreigd zijn, zoals de jaguar, het reuzengordeldier, de reuzenotter, de tapir, de luiaard, alle
acht apensoorten van Suriname, de harpijarend en de kleurrijke oranje rotshaan. CSNR is sinds
1998 een beschermd gebied en het werd in 2000 door UNESCO uitgeroepen tot Werelderfgoed.

PERSBERICHT