COLUMN: HEEFT HET VOLK EBS MAAR DEELS NODIG?
Soms, heel af en toe kan ik het ook niet laten. Precies weten wat er moet gebeuren zonder dat ik er eigenlijk voldoende vanaf weet. Oftewel, heel af en toe denk ik als een mini ster. Dit keer deed ik de stoute energie schoenen aan. En nee, het ging mij niet zozeer om de prijs. Want de prijs van de energie wordt duur betaald en waarom dit zo is mogen knappe (?) mensen maar uitzoeken. Het ging mij meer over de vraag waarom wij eigenlijk überhaupt betalen voor energie.
Immers voor niks gaat de zon op. Bij planten werkt het zo: de zon schijnt, de bladeren koesteren zichzelf in de zon en als gevolg daarvan gaan er dingen stromen. Die dingen noemen wij elektronen. De elektronenstroom zorgt voor wonderbaarlijke dingen: de wortels kunnen water en andere stoffen opnemen, de bladeren, takken en wortels worden groter en meer. Kortom, de plant leeft en groeit dankzij haar vermogen om het zonlicht om te zetten in voor haar bruikbare energie. Ook bij ons mensen en dieren moeten die elektronen in beweging zijn. Ieder zijn specialisme is regel in de natuur, dus eten wij mensen en dieren de planten op in plaats van een beetje in de zon gaan staan. Lang, heel lang geleden waren er heel veel kleine diertjes en plantjes in zee. De begraafplaats van deze kleine diertjes werd door allerlei aardse bewegingen diep in de aarde verstopt. Omdat het daarbinnen nogal heet is en ook erg druk, veranderde de begraafplaats in een vloeibare zwarte substantie meer bekend als aardolie. Goed beschouwd is aardolie dus niets anders dan opgeslagen zonne energie. Onze grootste uitdaging als mens is om de natuur om ons heen na te bootsen. En guess what? Dat lukt heel erg vaak! Meestal blijven we steken in slechte replica’s maar als er niets te verbeteren valt is de lol er ook snel vanaf. Dankzij de meneer die het maar onzin vond dat energie zich kon verplaatsen zonder massa en daarom alles maar op een speciale manier relativeerde, zijn wij vandaag heel goed in staat om net als de planten zonne energie om te zetten in elektrische energie. En net als de planten zijn wij ook in staat om deze energie te bewaren in een andere vorm, voor als de zon eventjes niet schijnt. Er zijn echter twee dingen die planten doen en hebben, wat het e.e.a. voor ons mensen en dieren een beetje lastig maakt. Dat is voor heel lange tijd op dezelfde plek te staan en wij missen ook iets als bladeren. Vooral dat laatste is een hele uitdaging. Voor het eerste kan je nog altijd een politieke carrière ambiëren. De zon verdeeld alles eerlijk dus wil je zoveel mogelijk van haar genieten, dan is er oppervlak nodig.
Per kilowatt bruikbare energie ongeveer 10 vierkante meter. Wacht even. Hoeveel “stroom” gebruikt een gemiddeld gezin? Om en bij de 1 kilowatt. Zou dat betekenen dat in een land waar wij heilig geloven in 1-gezin-1-woning-met-dak en zelfs het kleinste opstulpje minstens 15 vierkante meter aan dak heeft, iets als een Energie Bedrijven Suriname niet zou hoeven te bestaan?
Zo eenvoudig is het jammer genoeg niet, maar in wezen is dit wel zo. OK. Mooi dromen. Iedere woning van ons land volgepropt met zonne panelen. Onbetaalbaar, veel te duur. Do-not-think-so. Zeker niet als je bedenkt dat het ook nog echte economische spin-off effecten heeft en dat wij vooral niet “zwaar” hoeven te investeren in het “upgraden” van het distributienet. Hooguit anders inrichten om alle stroom die ongebruikt overdag door de huizen geproduceerd wordt, te transporteren naar de plaatsen waar de bewoners zich op dat moment vertoeven. Even rekenen. Stel dat een beetje zonne energie installatie “met alles erop en eraan” zo een 5000 harde Amerikaanse dollars kost. Het kan voor veel minder, zeker als je bedenkt dat iedere-woning-zonne-stroom vraagt om een eigen fabriekje voor de assemblage van de installaties. Uitgaande van ongeveer 100.000 gezinnen (ach ja, het ABS raadplegen is ook een beetje teveel gevraagd), kost deze gein ons allen 500 miljoen. En wat staat in de ontwikkelingsgrap die door de IsDB gefinancierd moet worden (ze lachen nog steeds)? 800 miljoen voor de Energie Bedrijven Suriname. Geld voornamelijk bestemd om al die kabeltjes in de lucht beter met elkaar te verbinden. En wat kostte die raffinaderij-grappenmakerij ook weer?
Onze energie toekomst is echt makkelijk opgelost. Het enige wat gedaan moet worden is om net als toen met het stuwmeer, durven om nieuwe dingen te doen. Maar daarvoor heb je natuurlijk nieuwe mensen nodig. Mensen die ECHT verstand hebben van energie en de ontwikkelingen op dit gebied. Daar moeten mensen als ik, die daar totaal geen verstand van hebben, geen energie in stoppen.
Columnist| Rogier I. Cameron