H.I: ECONOMISCHE WETMATIGHEID WISSELKOERS EN PRIJS RUWE OLIE OORZAAK DURE GOEDEREN IN DE WINKELS
PARAMARIBO – Het ministerie van Handel en Industrie (H.I) wijdt de opmerkelijke prijsstijgingen van goederen aan de wisselkoers en de gestegen olieprijzen op de internationale markt. Suriname is een ontwikkelingsland met een economie die sterk afhankelijk is van externe factoren die van invloed zijn op het economische gebeuren in Suriname.
Deze uiteenzetting is anders dan waar de regering aan vasthoud, volgens critici en de oppositie slechts een economische wetmatigheid. Het maken van beleid hierop en een juiste besteding van de staatsinkomsten, juiste beleidsmaatregelen en een bredere spreiding van inkomsten over meerdere sectoren en productiebedrijven kunnen volgens deze critici erin resulteren dat de koopkracht van de burgers niet drastisch wordt aangetast en de verhoogde prijzen minder voelbaar zijn. Het is onder andere de stijging van de wisselkoers van SRD 3.05 naar nu SRD 7.52 ( CBvS koers) voor 1 USD in een korte periode onder het huidige regiem die mede bepalend is voor hoe voelbaar de prijsontwikkeling op de internationale markt is in Suriname. Tijdens de begrotingsbehandeling deze week in De Nationale Assemblee heeft oppositieleider Chandrikapersad Santokhi er op gewezen dat wanneer slechts aan de economische wetmatigheid wordt vastgehouden er moeilijk een oplossing gevonden zal worden voor de crises in het land. Om de prijsstijgingen het hoofd te kunnen bieden zou overigens een beter sociaal vangnet uitgevoerd moeten worden.
Het ministerie van Handel en Industrie meldt dat omdat Suriname een importeconomie heeft, de wisselkoers een zeer belangrijke factor is bij de prijsvorming van geïmporteerde goederen. Uit recente analyses blijkt dat de meeste importen van basisgoederen, zoals aardappelen, uien, spijsolie, bruine bonen, sardien en andere, vanuit de eurolanden afkomstig zijn. Gezien de euro in waarde is gestegen, vertoont de wisselkoers voor deze munteenheid ten opzichte van de SRD in de afgelopen periode, een stijgende trend. Dit is een van de oorzaken van de prijsstijgingen van de goederen. De importwaarde (Cost, Insurance and Freight (CIF) in vreemd valuta, worden door de Douane omgezet in SRD tegen de verhoogde douanekoers en vervolgens worden de importbelastingen, die overwegend procentueel zijn, hierop losgelaten. Voorts zijn de winstmarges ook in procenten vastgesteld. Deze factoren hebben een extra kostprijsverhogend effect op de goederen die uit de eurolanden afkomstig zijn.
Een ander oorzaak voor de prijsstijgingen is de stijging van wereldmarktprijs van ruwe olie. Dit heeft als gevolg dat de pompprijzen in Suriname ook zijn gestegen.
Een minimale stijging van de wereldmarktprijzen voor brandstof kan vanwege de relatief hoge US –dollarkoers, een harde stijging betekenen voor de lokale pompprijzen in SRD wat bij een daling juist ook een harde daling met zich meebrengt. Een eventuele daling van de wereldmarktprijs voor ruwe olie zoals dat nu het geval is, kan haar effect op de lokale vastgestelde pompprijzen laten wachten vanwege enerzijds de momenten waarop de inkoop van olie door oliemaatschappijen heeft plaatsgevonden en anderzijds de hantering van een FIFO (First in First out) voorraad systeem waarbij eerst de oudere voorraden opraken alvorens de nieuwe zijn doorgang vinden naar de pompstations.
Omdat brandstof een belangrijk component is voor de distributiekosten, die uiteindelijk doorberekend worden in de kostprijs, is deze ook een belangrijke factor van de prijsontwikkelingen in Suriname.
UNITEDNEWS|WILFRED LEEUWIN
