SAUDI’S DREIGEN MET HET OLIEWAPEN
De Amerikaanse president Donald Trump staat onder grote druk van het Congres en de media om het regime in Saudi-Arabië te straffen voor de onrustwekkende verdwijning op de Saudische journalist Jamal Khashoggi.
Die werd het laatst gezien toen hij op 2 oktober het Saudische consulaat in Istanbul binnenstapte, om de woning nooit meer uit te komen. Khashoggi is columnist voor de krant The Washington Post.
Bevriende natie
Afgelopen weekend liet de economisch adviseur van het Witte Huis, Larry Kudlow, weten dat er ‘ferme actie’ komt van president Trump als blijkt dat de Saudische overheid achter de zaak-Kashoggi zit.
Die bekendmaking alleen al was voldoende om de beursindex van Riyad met 7 procent te doen kelderen.
Maar de impact gaat veel verder dan dat. Zo dreigt de wereldeconomie een nieuw handelsconflict te zien waarin de VS een hoofdrol spelen. En met Saudi-Arabië is opnieuw een ‘bevriende natie’ de tegenspeler van de regering-Trump, na eerder dit jaar al de Europese Unie, Canada en Turkije.
Het is afwachten hoeveel pijn de sancties zullen doen. Het lijkt uitgesloten dat Trump de aangekondigde Amerikaanse wapenleveringen aan Saudi-Arabië laat terugdraaien. De VS vrezen dat de Saudi’s dan voortaan hun wapens in Rusland of China zullen kopen.
Davos in the desert
In een eerste golf kunnen er diplomatieke sancties komen, zoals het uitwijzen van Saudi’s uit de VS. Maar mogelijk komt ook de deelname van Amerikaanse overheidsofficials aan het Future Investment Initiative, een prestigieuze zakenconferentie in Saudi-Arabië, in het gedrang. Onder meer de minister van Financiën, Steven Mnuchin, is als gastspreker aangekondigd op dit evenement, dat ook gekend is als het ‘Davos in the desert’.
Zijn afzegging zou bijzonder pijnlijk zijn voor Mohammed bin Salman, de Saudische kroonprins. bin Salman heeft grote investeringsplannen met het staatsfonds PIF en wil het evenement als etalage gebruiken.
Tal van Amerikaanse en Europese zakenlui, zoals Richard Branson, Dara Khosrowshahi (Uber) of Bill Ford, hebben hun deelname al afgezegd, net als verschillende Amerikaanse media.
Ook Japan loopt schade op. De Japanse beleggers vrezen dat de geplande miljardeninvestering door het Saudische staatsfonds in de technologieholding Softbank niet zal doorgaan. Het aandeel van Softbank verloor vandaag 7 procent op de beurs van Tokio.
Oliekraan dicht?
Voor de industrielanden dreigt een nog veel groter gevaar: de olieprijs. De beschuldigingen van de voorbije dagen hebben de prijzen op de internationale markten al flink doen oplopen. De prijs van een vat Brent Noordzee-olie is bijvoorbeeld al tot 81 dollar opgelopen.
In de voorbije jaren was een olieprijs tussen 50 en 60 dollar gemeengoed. Het is al van 2014 geleden dat de prijs richting 100 dollar ging.
Riyad heeft er nog niet openlijk mee gedreigd om de oliekraan dicht te draaien, en zo de prijs te doen oplopen. Maar er kwam afgelopen weekend wel een duidelijke boodschap: eventuele handelssancties zullen met tegenmaatregelen worden beantwoord. Plus een verwijzing naar de ‘invloedrijke en vitale rol in de wereldeconomie’ van de Saudi’s.
Taboe doorbroken
Het zou de eerste keer zijn in vele jaren dat Saudi-Arabië zijn sterkste troef, het oliewapen, zou bovenhalen en ‘politiek laten voorgaan op business’. Het dichtdraaien van de oliekraan leidde in 1973 (en opnieuw in 1979) tot een zware economische crisis in het westen.
In de voorbije jaren zorgde het land daarentegen voor een gematigd prijsniveau door de wereldwijde olieproductie stabiel te houden.
Olieconsultant Roger Diwan, van IHS Markit, noemt de verwijzing naar het oliewapen ‘taboedoorbrekend’, zo meldt het financieel agentschap Bloomberg.
Maar niet alle analisten geloven dat het dreigement zal worden waargemaakt. ‘Met een beperking van de olieproductie of het intrekken van buitenlandse investeringen doen de Saudi’s ook zichzelf pijn’, denkt professor Fawaz Gerges van de Londen School of Economics. ‘En dat is niet hun bedoeling.’
BRON|WERELDNIEUWS
