CYANIDEVERGIFTIGING IN SURINAME

Analyse: Ricky Stutgard

Cyanide is al sinds de oudheid bekend als een giftige stof. Het werd door de oude Grieken en Romeinen gebruikt als gif om mensen te doden, en het is bekend dat het in de Middeleeuwen werd gebruikt als een dodelijk wapen.

Ook is bekend dat cyanide tijdens de Eerste Wereld Oorlog door de Fransen voor het eerst in een oorlog werd gebruikt. De Fransen dumpten ongeveer 4000 ton aan cyanide over vijandelijk gebied zonder noemenswaardige militiare success. Dit komt waarschijnlijk doordat de lage concentraties die meestal gebruikt werden niet die biologische effecten te weeg brachten als verwacht werd. Ook de hoge vluchtigheid van cyanide zorgde ervoor dat dit gas snel verdampte en uiteen dreef. Dit is in tegenstelling tot mustard welke al bij een 1% concentratie al voor gezichtstoornissen kan zorgen.

Tijdens de Tweede Wereld oorlog gebruikte de Verenigde Staten van Amerika  een klein hoeveelheid aan cyanide. Japan op zijn beurt gebruikte cyanide tegen China voor en tijdens de Tweede Wereld Oorlog. Ook wordt aangenomen dat Irak in de tachtiger jaren van de vorige eeuw cyanide gebruikte tegen de Koerden.

In 1782 ontdekte de Zweedse scheikundige Carl Wilhelm Scheele de verbinding waterstofcyanide, ook wel blauwzuur genoemd. Hij ontdekte dat het een uiterst giftige stof was en dat het gemakkelijk reageerde met metaalionen om cyanideverbindingen te vormen.

Later, in de 19e eeuw, werd cyanide op grotere schaal gebruikt in de mijnbouw en de industrie. De Schotse chemicus John Stewart MacArthur ontwikkelde in 1887 een methode om goud uit erts te winnen met behulp van cyanide. Deze methode, bekend als het cyanideproces of MacArthur-Forrest proces, wordt nog steeds gebruikt in de moderne goudwinning.

Cyanide rampen

In 1986 veroorzaakte een cyanidelek bij de Summitville-goudmijn in Colorado, Verenigde Staten, ernstige waterverontreiniging en vernietigde het de vispopulatie in de nabijgelegen Alamosa-rivier.

In augustus 1995 lekte er cyanide uit een opslagtank bij de Omai-goudmijn in het naburige Guyana, waardoor de Essequibo rivier werd verontreinigd met 325 miljoen gallon cyanide afval.

In 1998 lekte een opslagtank met cyanide in een goudmijn in Baia Mare, Roemenië, waardoor meer dan 100.000 kubieke meter cyanidehoudend water in de rivier de Tisza en de Donau terechtkwamen. De lekkage veroorzaakte een van de grootste ecologische rampen in Europa en doodde duizenden vissen en andere dieren.

In 2015 lekte een cyanide-oplossing in de Grootfontein-rivier in Zuid-Afrika, waardoor duizenden vissen stierven en de lokale gemeenschap ernstig werd getroffen.

Eerdere cyanidelekkages in Suriname

In Suriname zijn de afgelopen Jaren meerdere keren cyanidelekkages geweest, maar steeds bleek dat de verantwoordelijke overheidsinstanties en het goudwinningsbedrijf zaken probeerden te ontkennen, verdoezelen, verbloemen en bagatelliseren:

In de Ware Tijd van 11 mei 2004 onder de titel “Cyanide-lekkages bij Rosebel Goudmijn zijn geruchten” stond het volgende: Nieuwsberichten dat er sinds maart 2004 een cyanide milieuramp bij de Rosebel Goudmijn te Brokopondo zijn ontstaan door lekkages in het afvalopslagbasin van het goudbedrijf, berusten niet op waarheid. Dit zei districtcommissaris Hugo Pinas desgevraagd aan de Ware tijd. Er zou volgens de berichtgeving zelfs sprake zijn van door jagers aangetroffen dode dieren in het bos.

Dennis Miville-Deschennes van Rosebel Goudmijn zei dat de afvalopslagbasin zo geconstrueerd is dat alle afvalwater van zijn goudproductie met cyanide behouden blijft in het afvalopslagbasin van het bedrijf, het zogenaamde talingspond. Volgens hem was deze bovendien slechts voor nog minder dan een kwart gevuld.

Een bezoek dat een onderzoeksdelegatie van regering bestaande uit functionarissen van het NIMOS, het Ministerie van ATM, van de afdeling Geologisch mijnbouwkundige Dienst, politie-officieren van Brokopondo, bestuursambtenaren van het commissariaat Brokopondo aan het gebied brachten voor controle, leverde ook niets op die de geruchten zouden kunnen bevestigen. Metingen uitgevoerd door de milieu-afdeling van het goudbedrijf, binnen zijn mijn en concessiecomplex, leverden geen indicaties dat er sprake zou zijn van een cyanidelekkage met als gevolg een milieuramp.

Miville-Deschennes general manager van de Rosebel Goudmijn zei desgevraagd dat hij en zijn staf en personeel ook in het gebied leven en er dus alle baat bij hebben dat er zo veilig mogelijk wordt omgesprongen met het giftige cyanide dat zijn bedrijf in grote hoeveelheden nodig heeft om exportgoud uit de Surinaamse bodem te halen.

– In de Ware Tijd van 13 mei 2004 stond onder de titel :”Geen bewijzen van cyanidecontaminatie gevonden bij Cambior” het volgende : Milieuminister Clifford Marica heeft tijdens een persconferentie op zijn kabinet aangegeven dat er geen bewijzen zijn gevonden van dode bosdieren en vissen door cyanidecontaminatie in het Cambior-gebied in Brokopondo. Een door hem met spoed ingestelde onderzoeksdelegatie in deze kwestie, onder leiding van het NIMOS, heeft de vorige week Donderdag geruchten met deze strekking nagetrokken, en dit niet kunnen bevestigen. Marica herinnerde de journalisten op de persconferentie aan de kritische woorden van president Venetiaan bij de opening van de goudmijn eerder dit jaar, waarbij gezegd werd dat de Surinaamse regering wel ontwikkeling wil om de bevolking te kunnen voeden, maar dat dit duurzame ontwikkeling moest zijn, waarbij het natuurlijke milieu ook beschermd wordt.

– In de Ware Tijd van 17 mei 2004 verscheen onder de titel “Transport cyanide volgens ISO normen” het volgende: Het transport van de giftige stof cyanide van de Haven naar het emplacement van Rosebel Gold Mines- ongeveer 106 kilometer naar het district Brokopondo geschiedt geheel volgens internationale standaarden” Directeur Switrang Kuldipsingh van de Handelmaatschappij Kuldipsingh, die gecontracteerd was door het goudbedrijf, sloot stellig uit dat een eventuele cyanide –lek naar kreken in het district kon hebben plaatsgevonden bij het vervoer. De trailers waarmee het transport plaatsvond waren ISO-9001 gecertificeerd en daarom speciaal voor haar vracht aangepast.

– Geen dode dieren of vissen aangetroffen in kreken Brokopondo” was de titel van het op 19 mei 2004 gepubliceerd artikel in de Ware tijd. In dit artikel stond het volgende “ Rondom de afvalstortplaats van Rosebel Gold Mines in het district Brokopondo zijn noch dode dieren, noch dode vissen in en rondom de kreken gevonden. Een dWT-team dat het afgelopen weekend op onderzoek uitging, na aanwijzingen van de jager Hugo Kent en dorpelingen, trok naar de Dungruneti-kreek, de bovenloop van de Marschall- en de Lucaskreek, die rond het kunstmatig aangelegd meer ligt waarin het Cambior chemisch afval opslaat. Intussen hield een starre angst voor vergiftiging van het water de bevolking in de omliggende dorpen in zijn greep. DWT nam ook watermonsters die werden geanalyseerd.

Het gerucht over het vermoedelijke cyanide-lek was  wijdverspreid over het gehele district. De kreken – Marchall-en Klaaskreek- die werden gebruikt voor onder meer de was, werden nu angstvallig ontweken en zelfs het bronwater dat uit de kranen stroom, werd met enige argwaan bekeken. De dorpen hebben de beschikking over bron-en regenwater via kranen. Vooral in het dorp Marchall heerste grote vrees, daar de mensen wisten dat ze de eerste slachtoffers zullen zijn als zou blijken dat het gerucht van het cyanide-lek op waarheid berust.

En nadat pakweg drie maandenlang ontkend werd dat er een cyanide lek was verscheen in de Ware Tijd van 11 juni 2004  onder de titel “Spill nabij Pieterskreek niet noemenwaardig” het volgende: Een lek ontstaan door een breuk in de pijpleiding nabij de Pieterskreek op de Rosebel-concessie is volgens Environmental Superintendent Ruben Wallin van Cambior, niet van dien aard geweest dat er milieuschade is veroorzaakt. Het incident deed zich in maart dit jaar voor , bij de in bedrijfstelling van de goudfabriek. Wallin zie dat het water, dat chemisch afval uit de fabriek bevatte, niet in de kreek is gestroomd die circa 200 meter van de pijpleiding verwijderd ligt. Het afval was in de open geul waarin de buizen liggen terechtgekomen en kon volgens hem weer worden uitgepompt. Mogelijke doorsijpeling in de bodem en opname in het grondwater wuifde de milieudeskundige weg, door aan te geven dat het gebied een kleibodem heeft die niet geen stoffen opneemt.

Een arbeider uit een der Saramaccaanse dorpen, die  anomien wenste te blijven vertelde aan dWT dat er een spill is geweest, omdat hij daar zelf bij heeft geholpen. Hij vertelde dat afvalwater gedurende ongeveer twee uur uit de doorgebroken buis over de grond is gestroomd. Ook hij zou gezien hebben dat dode dieren van de tailing road werden opgeruimd. Zowel Wallin als directeur Denis Miville-Deschenes en Rosebel Gold Mines ontkenden tenstelligste beweringen van arbeiders uit de omliggende dorpen dat dagelijks cadavers van de tailing road- de weg die van het emplacement naar het reservoir loopt – werden verwijderd.. .

Ook in 2012 en 2014 hebben zich cyanideverontreiniging voorgedaan en  wederom  bij de goudmijn van het bedrijf Iamgold. Het incident leidde wederom tot grote bezorgdheid bij de lokale bevolking.

Iamgold had deze incidenten erkend en maatregelen genomen om de schade te herstellen en de veiligheidsmaatregelen bij de mijn te verbeteren.

Deze ongevallen benadrukken de noodzaak van strikte veiligheidsprotocollen en wettelijke voorschriften om het gebruik, transport en de opslag van cyanide te reguleren en de risico’s voor het milieu en de volksgezondheid te beperken.

Wanneer wij nu zien dat een korjaal met zakken cyaniden gezonken is dan begrijpt u dat de Surinaamse overheid op zijn zachts gezegd de veiligheid en gezondheid van haar burgers niet serieus neemt.

De zogenaamde  overheidsmilieuorganisaties blijken steeds weer papiere tijgers te zijn. Hun taak is slechts het organiseren van mooie conferenties. deelnemen aan snoepreisjes en geniet van lekker eten.

Huidige  cyanideramp in Suriname

In Brokopondo circuleert het bericht over een boot vol cyanide die in het stuwmeer zou zijn gezonken met als gevolg veel dode vissen. De bewoners van Brownsweg, Nieuw Koffiekamp, Sarakreek en Bakaliba vrezen voor hun gezondheid, want zij zijn aangewezen op het water in het meer en omgeving. Ze beklagen zich dat de overheid werkeloos toekijkt hoe het zeer giftige cyanide uit Paramaribo, naar het binnenland wordt gebracht. De onverschillige houding van de Surinaamse overheid blijkt ook nu na de vondst van enkele zakken cyanide in ressort Sarakreek.

Wat is cyanide?

Cyanide is een erg giftige chemicalie. Blootstelling bij hoge concentraties zorgt ervoor dat de hersenen en het hart aangetast worden met als gevolg dat de persoon in een coma raakt en tenslotte sterft.

Watersof cyanide is een kleurloze gas met een bedwelmend bittere amandelachtige odor. Het staat ook bekend als blauwzuur. Natriumcyanide en kaliumcyanide zijn beide witte vaste stoffen. Ze zijn beiden goed oplosbaar in water.

Cyanide en waterstofcyanide worden gebruikt bij galvaniseren, metallurgie, productie van chemicaliën, fotografishe ontwikkeling, het produceren van plastic, ontsmetten van schepen en sommige mijnactiviteiten.

Cyanide is alleen bij blootstelling van grote concentraties gevaarlijk. Dit is goed omdat wij continu zijn blootgesteld aan cyanide uit verscheidene bronnen inclusief ons lichaam die tijdens metabolische processen dit cyanide ook produceert.

Cyanide wordt ook gevonden in verscheidene levensmiddelen zoals amandelen, cassave, kersen, limaboon, sorghum en vitamine B12..

Geen van deze levensmiddelen zijn een probleem omdat wij een enzyme, Rhodanese genaamd, hebben die instaat is cyanide af te breken. Het is echter niet mogelijk cyanide houdende producten te verbieden, omdat dit zou inhouden dat deze levensmiddelen en alles dat water bevat verboden zou moeten worden, omdat het in de lucht en in de bodem is . Alle bars en restaurants zouden genoodzaakt zijn hun klanten te voorzien van zuurstof maskers en iedereen zou verplicht worden gesteld om steriele handschoenen en een volledig lichaamskleding aan te trekken voor zo’n bar of restaurant betreden zou worden.

Opvallend is wel dat natriumcyanide giftiger is dan DDT , een pesticide die sinds 1976 internationaal verboden is.

In de Verenigde Staten van Amerika is vastgesteld dat de toegestane maximale cyanide concentratie in drinkwater niet meer dan 0,2 mg per liter mag zijn. De EPA eist verder dat bij lekkages en bij ongelukken waarbij cyanide vrijkomt, deze doorgegeven moet worden aan de EPA .

De effecten van cyanide

Iemand kan op verscheidene manieren worden blootgesteld aan cyanide. Enkele manieren zijn:

– Ademhalen van lucht

– drinken van water,

– Aanraken van de grond danwel het

– Nuttigen van cyanide houdende levensmiddelen, zoals cassave, lima bonen en amandelen.

– Het roken van sigaretten en inhaleren van rookgevulde lucht tijdens branden zijn grote contaminatie bronnen .

-Het inademen van lucht nabij een vuilnisbelt, welk cyanide houdende producten bevat.

15 seconden na inademen van een hoge concentratie cyanide damp kan tijdelijke ademhaling stilstand tot gevolg hebben, welk na 15 – 30 seconden gevolgd wordt door stuiptrekking. Ademhalingsactiviteiten stoppen twee tot drie minuten later en de hart activiteiten houden op enkele minuten later ongeveer 6 tot 8 minuten na blootstelling.

De effecten bij inname van cyanide danwel inademen van een lager concentratie geschieden langzamer. De eerste symptomen kunnen pas na enkele minuten zichtbaar zijn. Hierbij spelen de hoeveelheid geabsorbeerde cyanide en de absorptie snelheid een rol. De initiële ademhaling stilstand kan gevolg worden door een gevoel van benauwdheid of vrees, opgewondenheid, duizeligheid, een gevoel van zwakte, misselijkheid met danwel zonder braken, bevende spieren. Vaak verlies de persoon zijn bewustzijn, de ademhaling neemt in snelheid af, stuiptrekking, ademhaling stilstand, hartstoornissen gevolg door hartstilstand.

Voor wat cyanogeenchloride betreft veroorzaakt het ook intense irritatie van de ogen, neus en luchtwegen . Huidcontact met cyanide kan irritatie en zeren tot gevolg hebben.

Minister David Abiamofo

Bij de recente cyanideramp in Brokopondo  verklaarde minister van Natuurlijke Hulpbronnen, David Abiamofo, dat onlangs contact is geweest met de importeur en dat een cyanide monster naar een laboratorium in Nederland is gestuurd om het gehalte te bepalen. En dat op grond van het resultaat zal besloten worden of de import verboden wordt.

U  begrijpt dat deze verklaring van de minister slechts slap gebabbeld is, omdat we nu al weten dat het verbieden van cyanide voor veel weerstand zal zorgen, omdat het niet alleen in de goudmijnen voorkomt. De bewindsman is echter niet van plan op te treden en probeert met gebakken lucht de binnenlandbewoners gerust te stellen. Geen enkel cyanide monster hoeft naar Nederland gestuurd te worden om de import ervan te verbieden. De minister probeert een loopje te nemen met de het verstandelijk vermogen van de  Surinaamse burgers. Er is voldoende wetenschappelijke documentatie te vinden om nu al een beslissing te nemen welke strenge, preventieve en controlerende maatregelen genomen moeten worden voor de import, transport, opslag en gebruik van cyanide. Er is voldoende informatie om bij mismanagement van cyanide de activiteiten aldaar te verbieden.

Alleen al de onverantwoordelijke manier van transport  moest voldoende redenen voor de minister zijn  om de zaak te verbieden.

De indruk bestaat daarom dat  de bewoners van Brownsweg, Nieuw Koffiekamp, Sarakreek en Bakaliba en later ook van de overige districten desnoods vergiftigd worden  met cyanide maar minister David Abiamofo zal zijn vingers niet branden aan dit probleem.

Advies

Koop en eet momenteel geen vis en bosdieren afkomstig van het binnenland

UNITEDNEWS