BAUXIETMAATSCHAPPIJ ALCOA VOELT ZICH VERPLICHT BAUXIETINDUSTRIE VAN SURINAME TE HELPEN ONTWIKKELEN
Bauxietmaatschappij Alcoa de moedermaatschappij van Suralcovoelt zich verplicht de bauxietindustrie in Suriname verder te helpen ontwikkelen. Dit is maandag aangegeven in een verklaring. De verklaring is uitgegeven bij de herdenking van 100 jaar Suralco in Suriname. Honderd jaar terug op 19 december ging de maatschappij in bedrijf te Paranam. Suralco is nu definitief gesloten maar nog in Suriname aanwezig voor slechts haar commerciële activiteiten.
De verklaring die door de Suralco is uitgegeven, mede namens de Surinaamse regering is opmerkelijk kort van inhoud. Aangegeven wordt dat de maatschappij en de staat Suriname zich verplicht voelen om tot een definitieve overeenkomst te komen. De overeenkomst zal alles te maken hebben met de toekomstige activiteiten van de Suralco in Suriname. Volgens de verklaring heeft de aanwezigheid van Suralco in de afgelopen 100 jaar niet alleen gezorgd voor economische welvaart voor het land, maar ook ontwikkeling heeft gebracht voor de werknemers die bij het bedrijf hebben gewerkt. Ook heeft Suralco grote infrastructurele verbeteringen gebracht en gerealiseerd in Suriname.
In 1915 stuurde de Alcoa deskundigen naar Suriname om na te gaan wat de mogelijkheden zijn voor het winnen van bauxiet. Het jaar daarop 1916, werd de Suralco als dochteronderneming actief in Suriname en werden de eerste ertsen gemijnd in Moengo en geëxporteerd. In 1941 werd begonnen met de bouw van een fabriek die later Paranam werd genoemd, afgeleid van de Para rivier. In die periode woedde de tweede wereld oorlog en was de vraag naar aluinaarde groot. Suriname leverde in 1950 al een bijdrage van 25 procent aan de wereldvraag naar aluinaarde. Op een maart 1957 sloten de Alcoa en de staat Suriname een richtlijnen overeenkomst voor de bauxiet industrie. De Surinaamse bauxietmaatschappij kreeg toen de naam, Suriname Aluminium Company (Suralco).
In 1958 werd de Brokopondo overeenkomst getekend tussen de Alcoa en de staat Suriname. Daarin verplichte de Alcoa zich een stuwdam te bouwen, een waterkrachtcentrale een bauxietsmelterij en een fabriek voor het verwerken van bauxiet tot aluminium. Alcoa kreeg concessie voor een periode van 754 jaar en mocht minder dan toen gold voor stroom betalen aan de staat Suriname. In 1965 werd te Paranam de aluminiumsmelter in bedrijf genomen, die werkte op elektriciteit uit de waterkrachtcentrale van de Afobakadam. Het complex werd op 9 oktober van dat jaar officieel geopend door de toenmalige Nederlandse Koningin Juliana.
De bauxietmijn te Moengo raakte eind negentigerjaren uitgeput. Een andere bauxietmaatschappij BHB-Billintonbesloot in 2010 na 71 jaar in Suriname aanwezig te zijn geweest op te houden met har activiteiten. Suralco nam 45 % aandelen over van deze maatschappij. Een belangrijke reden voor het vertrek van BHP Billiton was de onzekerheid met betrekking tot voldoende grondstoffen voor de aluinaardefabriek omdat er geen nieuwe concessierechten waren verkregen. De hoop is nu gevestigd op het West-Surinameplan om op die manier de winbare voorraden in het Bakhuisgebergte te ontginnen.
In december 2014 heeft de regering het voorstel om Suralco over te nemen afgewezen. De Afobakadam is een belangrijk discussiepunt, deze is tot 2033 in bezit van Alcoa volgens de Brokopondo-overeenkomst. Alcoa verdient geld met de verkoop van elektriciteit aan Energie Bedrijven Suriname en wil de dam niet verkopen. In september 2015 wordt de sluiting van de fabriek aangekondigd. De fabriek met een capaciteit van 887.000 ton aluinaarde gaat dicht vanwege een gebrekkige aanvoer van bauxiet. Over dit probleem was Alcoa al enige maanden in gesprek met de Surinaamse regering, maar zonder afdoend resultaat. Per eind november 2015 wordt de productie gestaakt en Alcoa schat de kosten hiervan op zo’n 70 miljoen dollar. In november 2015 zijn de activiteiten definitief stilgelegd. Nog maar ruim 100 man zijn indienst gebleven, maar dan slechts voor de commerciële werkzaamheden van de Suralco.. 400 andere werden afgekocht na ontslag en honderden contractarbeiders verloren hun inkomen.
UNITEDNEWS|WILFRED LEEUWIN