COLUMN: HET LIJSTJE VAN WAT ER VERKEERD IS IN ONS LAND IS EIGENLIJK NIET ZO GROOT.

Columnist: Rogier I. Cameron | Het lijstje van wat er verkeerd is in ons land is eigenlijk niet zo groot. De lijst van wat er verkeerd gaat als gevolg van wat er verkeerd is, is een andere tori. Die lijst is zo zoetjes aan een goed voorbeeld van het getal oneindig aan het worden. De dit-gaat-verkeerd lijst bestaat omdat het dit-is-verkeerd lijstje bestaat. En omdat die zoveel kleiner is, is ze ook moeilijker te zien en te lezen. Er zijn onder ons mensen die er van overtuigd zijn dat als je de items op het dit-is-verkeerd lijstje doet verdwijnen, meteen ook de oneindige dit-gaat-verkeerd lijst verdwijnt. Er zijn weer anderen die voor het gemak meteen het hele dit-is-verkeerd lijstje willen laten verdwijnen. Het eerste soort mensen zijn zij die ons volkslied als levensmotto hebben en het tweede soort noemen wij “politici”. Die danken hun bestaan aan het bestaan van de dit-gaat-verkeerd lijst. Dit zijn helaas de mensen die dankzij het bestaan van het dit-is-verkeerd lijstje, het alleenrecht hebben gekregen om over ons voormalig, huidig en toekomstig bestaan te spreken. Zij zijn gespecialiseerd in het verduisteren, dus over het dit-is-verkeerd lijstje zult u, als het van hen af moet hangen, nooit iets horen. Gelukkig is er iets wat wij kennen als een vrije meningsuiting en vooral vrije pers. Wie het geluk heeft om tussen die stortvloed aan bestuurlijke prietpraat en onzinnigheid een ander geluid op te vangen, weet iets over het lijstje af. Dit geluk heb ik soms. Vandaar dat ik nu ook in het bezit ben van het lijstje. En hoeveel items bevat dit lijstje? Eén. Eén? Ja. Wan. One. Um. Uno. Yï. Kan niet. Onmogelijk. Hoe kan er maar een enkel ding verkeerd zijn in ons landje? Heel eenvoudig, omdat al het andere een voortvloeisel is van dit ene: wij leven niet voor elkaar, maar ten koste van elkaar.

Dr. Ir. Herman Adhin, die kort minister van Opbouw is geweest en tot de uitgestorven zeldzame denker-doeners uit ons verleden heeft behoord, heeft in het jaarverslag over het dienstjaar 1981 een mooie analyse gemaakt over wat hiervan de reden is: wij kennen geen natuurrampen en zijn daarom voor ons bestaan niet echt op elkaar aangewezen. Oftewel eigenlijk hebben wij elkaar niet nodig en het is ieder voor zich. Er zijn echter wel momenten in onze geschiedenis geweest dat wij dit patroon doorbroken hebben. Zo een moment was er bijvoorbeeld in de periode rond de zogenaamde “her democratisering” ter beëindiging van de anarchie waarin wij waren beland. Toen waren de verkiezingen het hoogtepunt met een dieptepunt voor de partij met de “d” van devaluatie prominent in haar naam. Precies drie zetels behaalde die partij toen, tegen alle paars gekleurde verwachtingen in. Je zou denken dat die eenheid en samenhorigheid waarmee het meedoen-meedenken-en meebeslissen werd afgewezen, het gevolg was van het bestrijden van een gezamenlijke vijand. Dat is te simpel gedacht. Wij Surinamers willen verkiezingen omdat “un lob’ a dyugu dyugu”. Die dyugu dyugu hebben we nodig om ons te dwingen om toch nog voor elkaar te leven. Zeg maar een soort van vervanging voor die natuurrampen. De meest scherpe analyse is daarom in 1987 gemaakt door Henry E., in de nadagen van de verkiezing overwinningsroes. In gezelschap van zijn partijbonzen (die man kon niet helpen, hij was NPS geboren: een gelukkig niet erfelijke aandoening) verkondigde hij met luide stem: “Suriname is een gezegend land. Wij kennen geen aardbevingen, orkanen of overstromingen. Helaas wel politici!”. De overlevering wil dat de toenmalige voorzitter daarop letterlijk uit zijn vel sprong en de orator eigenhandig van het terrein wou verwijderen. Uiteindelijk koos meneer de voorzitter er maar voor om het welbekende Surinaamse rancune gerecht op te dienen en liet Henry E. vele plannen schrijven voor de overheidsvoorlichting die hij vervolgens nooit mocht uitvoeren. Dat hij daarmee de stelling meer dan bekrachtigde heeft de man-met-standbeeld natuurlijk nooit begrepen. U begrijpt nu natuurlijk ook wat het eigenlijke plan van onze President is. De man heeft in de tijd dat hij nog met gemak de halve marathon liep van nabij meegemaakt wat voor resultaten je kan bereiken als je mensen die echt verstand van zaken hebben hun gang laat gaan. Maar wat voor zin heeft het om een kapot huis te verbouwen tot een paleis maar waarvan de bewoners niet weten hoe ze dit paleis samen moeten bewonen? Wat doet daarom de man die wel van ons houdt maar van wie wij niet hoeven te houden? Hij graait ergens onderin de maatschappelijke kundigheidsbak, laat deze verzameling bijna overal de dienst uitmaken en voordat je denkt hebben we elkaar ECHT nodig. Suriname is bestuurlijk op een historisch dieptepunt en het diepste punt is nog lang niet bereikt. Wie nog hoopt en wacht op bestuurlijke structuren zal dat altijd blijven doen. Enkel en alleen wanneer wij voor elkaar gaan leven de rampspoed het hoofd te bieden. Doen wij dit niet, en blijft het ieder voor zich, dan is Haïti straks een attractief alternatief.