FINANCIEEL MANAGEMENT BIJ PARASTATALE BEDRIJVEN LAAT TE WENSEN OVER
Het financieel management bij staatsbedrijven, zogenaamde parastatalen is een puinhoop.
Het slecht financieel beheer resulteert in grote overhead kosten, miskopen, verspilling en kan uiteindelijk geen behoorlijk of helemaal geen financieel jaarverslag worden uitgebracht. Financiële verantwoording afleggen is dan ook zoek bij deze overheidsbedrijven. Het is dan niet verwonderlijk dat het ondernemersklimaat binnen de overheid veel te wensen overlaat. Suriname is weer eens naar beneden gedaald als het gaat om de rating voor het zaken doen. Hoewel dat steeds wordt beloofd door opeenvolgende regering komt er daar geen structurele verandering in.
De feitelijke cijfers zijn dan ook een weergave van de situatie. In 2008 was het ondernemersklimaat uitermate slecht. Uit een lijst van 185 landen bezette Suriname toen de 142-ste plek voor het zaken doen. In 2010 was het de 162-ste plek en dit jaar is het de 158-plaats. In de eerste regeerperiode van de regering Bouterse heeft de toen voormalige voorzitter van de Kamer van Koophandel en Fabrieken, Robert Ameerali, toen in de hoedanigheid als vice president, enige vooruitgangen geboekt. Zo is het nu makkelijker om een bedrijf op te zetten. In plaats van maanden tot jaren wachten kan dat nu binnen een tijdsbestek van drie maanden. Ook als het gaat om het aanvragen van vergunningen is er enige verandering gekomen alsook het beschermen van bedrijven.
Suriname gaat echter niet hard genoeg vooruit om internationaal een betere tot zelf een concurrerende positie in te nemen. Andere landen doen hard hun best en streven Suriname met rassen schreden voorbij. “Het gaat vooral om het hebben van politieke wil en durf om strenge maar noodzakelijke hervormingen door te voeren”, zegt Gilbert van Dijk, voorzitter van de Suriname Business Center. Dit heeft hij op meerdere podia herhaald.
Volgens onder andere Winston Ramautarsingh voorzitter van de vereniging van economisten en andere deskundigen en economen, zijn dringende hervormingen nodig in sectoren als de landbouw en de hele agrarische sector, sociale voorzieningen, het bedrijfsleven, transport onderwijs en de volksgezondheid.. Een lastige maar wel noodzakelijke hervorming is het subsidiebeleid van de overheid die moet worden afgeschaft. Als decennia lang worden boven genoemde sectoren gesubsidieerd, zonder enig effect.
In de begroting van 2017 blijkt ook weer dat de regering SRD 1,2 miljard wil subsidiëren in de parastatale bedrijven. Dit beleid is corruptiegevoelig en laat veel ruimte voor geknoei bij middelen van de staat, zegt Ramautarsingh. Ook bij de particuliere sector is er sprake van financieel mismanagement en worden ook daar niet tijdig jaarverslagen geproduceerd.
Ramautarsing zegt dat wie wil regeren spijkers met koppen moet slaan. Voor productie en export zal de overheid een eerlijke steun moeten geven aan bedrijven en producenten.
Staatsbedrijven moeten ten minste gedeeltelijk worden geprivatiseerd. Dit kan door aandelen te verkopen aan Surinaamse investeerders. Er moeten beschermende wetten komen, zoals die op de jaarrekening en de wet openbaarheid van bestuur, maar ook de anti corruptiewet. Er mag geen ruimte of dwang zijn voor ondernemers om geld onder de tafel te geven om zaken gedaan te krijgen. De regering zal werk moeten maken om toegang te krijgen tot zachte leningen en infrastructurele voorzieningen. Deze aanpak zal Suriname in staat stellen haar leningen op een correcte manier terug te betalen.
UNITEDNEWS | WILFRED LEEUWIN