OUDEREN WILLEN LANGER ZELFSTANDIG BLIJVEN WONEN

Thuiszorg biedt uitkomst

“Zorg is geen taak van overheid. Zorg is een taak van de samenleving”. Dit zegt Sandra Esseboom, directeur van de thuiszorg organisatie Mens en Zorg. De zorg in Suriname is volgens haar echter aan ontwikkeling onderhevig. Zo noemt zij als voorbeeld de basis zorgverzekering waar nog aan gesleuteld moet worden, de vermeerdering van de zorg garantie, efficiency en scholing. “De bewustwording van de rol van de thuiszorg moet ook nog op gang komen,” zegt zij.

FOTO: SANDRA ESSEBOOM

Ouderen blijven, graag, langer zelfstandig wonen. De tijd dat kinderen voor hun oude moeder of vader zorgden gaat, of is voorbij. De maatschappij is simpelweg veranderd. Steeds vaker gaan ouders naar een verpleeghuis omdat de verzorging, het gezin en werk soms moeilijk te combineren is. Veel ouderen die zelfstandig willen blijven wonen worden op gegeven moment hulpbehoevend. Een thuiszorg hulp kan uitkomst bieden maar in Suriname is de wet en regelgeving nog niet zo ver dat mensen daar makkelijk aanspraak op kunnen maken. “De thuiszorg wordt maximaal drie maanden vergoed mits je gehospitaliseerd bent. Dat zou verruimd moeten worden omdat de behoefte, in de praktijk, veel langer blijkt te zijn. Zeker voor specialistische zorg,” weet Esseboom.
Mantelzorger  
Thuiszorg is nog niet betaalbaar genoeg. Om dit euvel op te vangen wordt de zorg voor een ouder vaak opgevangen door een mantelzorger. “Voor persoonlijke verzorging is er veelal een familielid die wil helpen maar specialistische zorg is toch even iets anders,” zegt de onderneemster. In Suriname zijn mantelzorgers volgens haar ontzettend belangrijk. Het wordt anders op het moment dat de ouder op gegeven moment hulp nodig heeft. In de praktijk blijkt het vrij moeilijk om passende hulp te vinden. De zorg van een geliefde toevertrouwen aan een ander is voor sommigen zeer gevoelig. Aan de andere kant realiseert de ouder zich dat hij of zij niet meer zelfredzaam is. Er wordt soms ook niet voldaan aan de verwachtingspatroon die mensen hebben. Esseboom: “Het psychologisch effect voor de oudere moeten we niet vergeten. Er ligt een groot aandachtspunt voor de rol van de mantelzorger in de Surinaamse samenleving. Als deze allemaal wegvallen krijgt de overheid met torenhoge zorgkosten te maken die ze niet kunnen behappen. Desalniettemin is het voor de mantelzorger vaak zwaar om de zorg van een familielid, werk en gezin draaiende te houden. Economisch kan dit zich gaan vertalen in ziek meldingen, burn out, noem maar op. Kortom, de rol van de mantelzorger wordt nog te vaak miskent “.
Uitdagingen 
De thuiszorg kent veel uitdagingen. Ondanks dat het aantal geregistreerde thuiszorg organisaties groeit is er nog veel werk te verzetten. “Een nieuw gebied dat ontgonnen moet worden,” typeert ze de thuiszorg wereld. Maar, de grootste uitdaging vindt Esseboom toch het logistieke. “Het vergt veel tijd en ‘time is money’. Je kan niet wijk gericht werken en de focus op één district is ook niet te doen. Het heeft dus effect op de planning. Gelukkig is er beweging. Waar er vroeger één of twee thuiszorg organisaties waren zijn er nu vijf geregistreerde, waardoor je Kn kiezen in welk gebied of district je de zorg aanbiedt. De samenwerking tussen de organisaties onderling kan ook beter maar er is geen sprake van onwil. Vaker met elkaar in contact treden zou al een handje helpen. Iedere verandering vergt tijd”.
Een andere uitdaging voor Esseboom is de economische situatie in Suriname, waar ze enorm positief over is. “Ondernemen is niet gemakkelijk. Elke ondernemer moet zich realiseren dat er goede en minder goede tijden zijn. Maar, het biedt de mogelijkheid om nieuwe gebieden te ontginnen. Je creativiteit wordt getriggerd op het moment dat zaken minder lopen”. Een goed netwerk is voor haar essentieel in elke situatie. “Je netwerk kan je doorbraak zijn. In elke onderneming moet je kwaliteit voor je spreken. In het geval van de thuiszorg, vooral naar de keten partners toe, want die kunnen je aanbevelen bij zorgvragers. Al hebben deze een vrije keus’.  Vooralsnog heeft de thuiszorg niet te leiden onder de economische malaise. Maar, over een aantal jaar moet Suriname waken voor vergrijzing waardoor de rol van de thuiszorg nog essentieler wordt. Het is dus belangrijker om hierop te anticiperen en betere structuren te bouwen zodat de komende generaties een waardige oude dag tegemoet kan zien.

ANNA WIELKENS