SANCTIES HEBBEN VOLGENS RUSSEN NAUWELIJKS EFFECT
Foto: Moscow City Panorama
De Russische economie staat momenteel onder ongekende druk van een groep landen onder leiding van de Verenigde Staten, met meer dan 10.000 sancties die zijn opgelegd aan het land, zijn burgers en bedrijven.
Nooit eerder werd zo’n groot aantal straffen aan een land opgelegd. Zelfs Iran, dat al vele jaren de geopolitieke boksbal van het Westen is, is “slechts” onderworpen aan ongeveer 3.600 sancties. De Russen voelen uiteraard de impact van westerse economische maatregelen, maar het is verre van ondraaglijk
Terwijl in 2015 ongeveer 60% van de Russen niet geloofde dat sancties enige impact op hun leven hadden, zei in 2020 bijna 90% dat ze geen effect voelden. Kortom, mensen pasten zich aan en raakten gewend aan de dreigementen. De werkloosheid groeide niet en bleef zelfs historisch laag. Door de lage inflatie waren veel bankproducten, zoals consumentenleningen en hypotheken, betaalbaar, wat in sommige delen van het land de vastgoedhausse aanwakkerde.
Volgens de Russische autoriteiten heeft het land als gevolg van de sancties ongeveer 50 miljard dollar verloren, maar heeft dit ook goed kunnen compenseren. “Ik geef niets om deze sancties”, zei president Vladimir Poetin in een interview met Russische media in maart 2020. Dit sentiment werd gedeeld door het Russische volk. Westerse beperkingen hadden geen invloed op het leven van de burgers van het land of de goedkeuringsclassificaties van zijn leiders. Integendeel, het vertrouwen in de president van het land nam zelfs toe.
Veel Westerse bedrijven hebben van de ene op de andere dag hun Russiche deuren gesloten, zoals McDonald’s. Russen geloven inmiddels dat het Westen hen zoveel mogelijk pijn probeert te doen door hun verleden uit te wissen, het heden te compliceren en de toekomst te verduisteren. Terwijl westerse politici periodiek benadrukken dat de sancties niet tegen het Russische volk zelf zijn gericht, beschouwen de meeste gewone mensen dit als flauwekul.
Oleg, een student aan een universiteit in Moskou, merkt op: “Als het eigenlijke doel van de sancties is om de economische ontwikkeling van Rusland decennia terug te draaien, betekent dat dat het welzijn van gewone Russen er ook onder zal lijden.”
Westerse landen doen er alles aan om te proberen de roebel te verzwakken, de inflatie te verhogen, logistieke ketens te doorbreken en een tekort aan consumptiegoederen te creëren om de Russische inwoners ongemak te bezorgen en sociale spanningen te creëren.
De sancties die zijn opgelegd, zijn al allesomvattend en treffen niet alleen individuele sectoren, maar de hele economie van het land. In maart deed het Russische onderzoekscentrum voor de publieke opinie onderzoek naar de impact van sancties op het dagelijks leven. De meerderheid van de Russen – zo’n 60% – zei dat de sancties hun leven op de een of andere manier hadden beïnvloed.
Door te hopen gewone Russen aan te zetten om de straat op te gaan met behulp van sancties en de uittocht van westerse bedrijven, begrijpt het Westen eenvoudigweg niet, ten eerste, de structuur van de economie van het land, en ten tweede wat het Russische volk ziet als de redenen achter de recente gebeurtenissen in Oekraïne, of wie zij daarvoor verantwoordelijk achten.
Roman, een medewerker van een staatsbank, die iets minder dan 20 jaar geleden zijn vakgebied betrad, zegt dat zijn inkomen tot februari van dit jaar gestaag was gegroeid. Natuurlijk waren de financiële kansen afgenomen sinds 2014, toen de eerste ronde van westerse sancties werd opgelegd en de waarde van de roebel kelderde na de bezetting van de Krim, maar de stabiliteit is gebleven.
“Niemand zal beweren dat de situatie eenvoudig is, aangezien de bank waar ik werk is gesanctioneerd. Maar er is geen sprake van het ontslaan van nieuwe medewerkers, of degenen die al lang in het bedrijf werken. Hetzelfde geldt voor salarissen. Er is waarschijnlijk weinig hoop op een verhoging in de nabije toekomst, maar bezuinigingen op maandsalarissen en bonussen worden nog niet verwacht”, zegt Roman.
In de huidige situatie is het duidelijk dat werken bij staatsgerelateerde bedrijven veel meer stabiliteit biedt dan bij westerse bedrijven, waarvan veel werknemers volledig in het ongewisse worden gelaten over hun toekomst. “Op 4 maart kwam ik voor het laatst op kantoor. Ik werk nu bijna drie maanden vanuit huis, al is het moeilijk om het werk te noemen”, zegt Anna, medewerkster van een grote Europese fabrikant van huishoudelijke artikelen.
“Het is waar, mijn salaris wordt nog steeds betaald, hoewel niet volledig, en er is bijna geen werk – documenten naar het postkantoor sturen, Zoom-vergaderingen houden met andere werknemers, enzovoort. Maar ik ben vooral bang voor het onbekende. Misschien heb ik straks geen baan meer. Het is zonde om zoveel jaren een carrière op te bouwen, me op te werken van een eenvoudige verkoper tot het hoofd van een afdeling, en te begrijpen dat we waarschijnlijk ofwel helemaal opnieuw moeten beginnen of te maken krijgen met hevige concurrentie als we er uiteindelijk allemaal uit worden gegooid op de arbeidsmarkt.”
Volgens analisten kunnen zelfs de grootste bedrijven het zich niet veroorloven om veel langer dan drie maanden personeel in dienst te houden. Veel bedrijven zijn al begonnen hun bedrijven in Rusland te verkopen, zich realiserend dat ze het zich niet langer kunnen veroorloven in een staat van onzekerheid te blijven.
Enkele grote westerse bedrijven in de financiële sector hebben hun werknemers drie maanden omscholing aangeboden met verdere werkgelegenheid in het buitenland. Echter, gezien de houding ten opzichte van Russen op de westerse arbeidsmarkt, zien veel mensen dit niet als een haalbare optie.
“Ze beloven de komende zes maanden mijn salaris volledig te betalen. Ze hebben ons naar Dubai gestuurd voor een onbetaalde stage. Wanneer het eindigt, zullen degenen die de beste resultaten laten zien, worden aanbevolen voor overplaatsing naar de kantoren van het bedrijf over de hele wereld”, legt een andere Anna uit, een medewerker van een Amerikaans financiële dienstverlener die zijn activiteiten in Rusland heeft gestaakt.
“Ik moet het proberen. Het is moeilijk om een nieuwe baan te vinden in de banksector in Rusland. Banken ontslaan geen mensen, maar nemen ook geen mensen aan. Ze hebben, zoals mijn vrienden bij rekruteringsbureaus zeggen, een ‘wervingsstop’ ingevoerd. Mijn man moest zijn baan opzeggen om met mij mee te gaan. Ik ben altijd de hoofdkostwinner van het gezin geweest. Nou ja, ‘zinken of zwemmen’, zoals ze zeggen. Of ik blijf in het buitenland werken, of we gaan allebei terug naar Rusland, maar dan zitten we allebei zonder werk.”
In het begin van de jaren negentig, na de ineenstorting van de Sovjetunie, was er in Rusland een groot enthousiasme voor het versterken van de betrekkingen met de Verenigde Staten.
Veel Russen geloofden toen dat met het verdwijnen van het IJzeren Gordijn, een ding van het verleden, de twee landen en hun volkeren strategische partners en betrouwbare vrienden zouden worden. Helaas is deze samenwerking en vriendschap nooit uitgekomen.
Nu is zelfs een dieptepunt in de onderlinge relatie bereikt, die de Russen dwingt ‘de broekriem aan te halen’. Premier Mikhail Mishustin verklaarde dat de Russische economie zich in de “moeilijkste situatie van de afgelopen 30 jaar” bevindt. Volgens de Centrale Bank is de crisis van 2022 een van de belangrijkste uitdagingen waarmee de Russische economie sinds de jaren negentig wordt geconfronteerd.
Peter, een 35-jarige werknemer van een IT-bedrijf, heeft zijn optimisme echter niet verloren en probeert de situatie volledig te beoordelen: “Sancties zijn een goede reden om de economische zekerheid te versterken. Nu heeft Rusland een unieke historische kans om zijn eigen industrieën en landbouw te ontwikkelen. Het land kan zichzelf al voorzien van graan, plantaardige olie, vis, vlees en aardappelen. Met de sancties zal het land in de toekomst alleen maar sterker worden.”
Natuurlijk heeft het land nog veel werk te doen om zich aan te passen aan de nieuwe omstandigheden, maar er is begrip in de samenleving waarom deze situatie is ontstaan. Dus ook met sancties redt Rusland zich uitstekend.
