VROUWEN LATIJNS-AMERIKA EN CARIBISCH GEBIED IN SCHIJNWERPERS VOOR NOBELPRIJS
De Nobelprijs voor Literatuur kan dit jaar opnieuw een vrouw in de schijnwerpers zetten, waarbij vooral auteurs uit Latijns-Amerika en het Caribisch gebied veel aandacht krijgen.
In de Zweedse literaire wereld wordt vooral de naam van de Antiguaans-Amerikaanse schrijfster Jamaica Kincaid genoemd.
De 77-jarige Kincaid schrijft veel over Caribische identiteit, familie, kolonialisme en raciale verhoudingen. Haar werk wordt al jaren genoemd in de speculaties rond de Nobelprijs. Haar roman Lucy uit 1990, over een jonge vrouw uit West-Indië die naar de Verenigde Staten vertrekt om als au pair te werken, geldt als een van haar bekendste werken.
De Zweedse Academie maakt geen kandidatenlijst bekend. Namen van genomineerden en de beraadslagingen blijven bovendien vijftig jaar geheim. Daardoor ontstaat ieder jaar vlak voor de bekendmaking een stroom aan voorspellingen onder critici, bookmakers en literatuurkenners.
Naast Kincaid worden onder meer de Chinese schrijfster Can Xue en de Mexicaanse auteur Cristina Rivera Garza genoemd. Ook de Spanjaard Enrique Vila-Matas, de Australiërs Gerald Murnane en Alexis Wright en de Amerikaanse schrijver Thomas Pynchon behoren tot de namen die circuleren.
De aandacht voor vrouwelijke schrijvers komt niet uit de lucht vallen. Van de 122 Nobelprijswinnaars voor Literatuur sinds 1901 zijn er slechts 18 vrouwen. Ook schrijvers uit Aziatische, Midden-Oosterse en Afrikaanse taalgebieden zijn beperkt vertegenwoordigd.
Sinds het schandaal rond seksueel misbruik in 2018 en de daaropvolgende hervorming van de Zweedse Academie is de verdeling echter veranderd. Sindsdien ging de prijs afwisselend naar een man en een vrouw. Vorig jaar werd de Hongaarse schrijver László Krasznahorkai onderscheiden.
Een keuze voor Kincaid zou daarmee zowel een literaire als geografische verschuiving betekenen. Volgens Zweedse critici is zij bovendien al jarenlang een serieuze kandidaat.
Ook Latijns-Amerikaanse schrijvers krijgen dit jaar extra aandacht. Literatuurcritici wijzen op een nieuwe generatie auteurs die is opgekomen na de grote mannelijke vertegenwoordigers van het magisch realisme, onder wie Gabriel García Márquez. Vooral vrouwelijke schrijvers uit de regio zouden volgens hen een belangrijke rol spelen in deze nieuwe literaire stroming.
De laatste Zuid-Amerikaanse schrijver die de Nobelprijs voor Literatuur kreeg, was de Peruaanse Mario Vargas Llosa in 2010.
De Zweedse Academie maakt haar keuze donderdag om 13.00 uur lokale tijd bekend. In tegenstelling tot wetenschappelijke Nobelprijzen valt bij literatuur veel minder eenvoudig vast te stellen welke prestatie de doorslag geeft.
UNITEDNEWS
