ZIJN DE ENERGIE VERHOGINGEN FINANCIEEL ECONOMISCH RECHTVAARDIG?
Nu de regering Bouterse-Adhin mede ter afwending van het nakende faillissement stelt dat het de subsidiëring van EBS moet stopzetten, moeten alle 148 duizend aansluitingen van EBS sinds 1 mei 2016 ernstig rekening houden met een substantiële, feitelijk zal het ondragelijk blijken te zijn, stijging van de energiekosten terwijl zij sinds 1 september 2015, afhankelijk van het gebruik, een verdrievoudigde stijging van de energielasten hebben geïncasseerd.
De vraag blijft overeind staan of EBS daadwerkelijk subsidie heeft gekregen en hoeveel dat heeft bedragen. Wat het werkelijk is geweest daarvan heeft te gelden dat we in onwetendheid (=zeker niet weten) moeten verkeren. Immers, De EBS noch de regering hebben daarover transparante cijfers (een jaarrapport van EBS dan wel een onderzoeksrapport van regeringswege opgesteld) getoond die een rechtvaardiging zouden kunnen opleveren voor de vermeende subsidiëring c.q. door te voeren prijsverhogingen. De burger accepteert beleidsuitvoering terwijl het feitelijk in onzekerheid (=niet zeker weten) verkeerd.
Maar laten we eens enkele stellingen van EBS en van de regering de revue passeren.
Bewering: ”De EBS krijgt jaarlijks honderden miljoenen subsidie van de regering”
Deze bewering kan niet op basis van rapporten opgesteld door onafhankelijke derden worden geverifieerd. DE EBS heeft nooit en te nimmer zich verantwoord met de openbare publicatie van één door een accountant goedgekeurde jaarrekening en de Rekenkamer van Suriname heeft nooit het grondwettelijk vereiste controle uitgevoerd naar de overheidsbestedingen met navenante publicatie van een Rekenkamerverslag. Dus zeer waarschijnlijk een onhoudbare stelling.
Dat het onwaarschijnlijk is kan wellicht uit het volgende worden afgeleid. EBS heeft in december 2013 drie nieuwe generatoren geïnstalleerd met een totale aanschafprijs van € 63 miljoen. Volgens de Chief Engineer van EBS, de heer Armand Bipat, zorgen de nieuwe DPPII generatoren voor een besparing van SRD. 300.000 per dag omdat zware olie zal worden gebruikt i.p.v. de dure diesel en kan een efficiency besparing van SRD. 92.000 per dag worden gerealiseerd. Op jaarbasis (slechts 200 dagen) zou EBS bij een effectieve en efficiënte bedrijfsvoering meer dan SRD 78 miljoen aan besparingen kunnen realiseren.
Er van uitgaande dat de regering in 2015, volgens de begroting van het Ministerie van Natuurlijke Hulpbronnen, een netto-uitgave aan EBS ten bedrage van SRD. 100 miljoen zal hebben gegeven, dan kan als rekening wordt gehouden met de besparingen die konden worden gerealiseerd slechts een netto-uitgave van SRD. 22 miljoen worden gehonoreerd.
Bewering: ”Tweemaal een verhoging van energietarieven is gegeven de feiten onrechtvaardig”
Welnu als de netto-uitgave SRD. 22 miljoen zou hebben bedragen in 2015 dan zou de subsidie per aansluiting (EBS Website: 148.000 aansluitingen) slechts SRD. 149 per jaar moeten hebben bedragen. Welnu, u en ik weten dat sinds 1 september 2015 een prijsverhoging van meer dan 60% door EBS is doorgevoerd. Volgens voor een ieder onbekend gebleven cijfers vindt de regering Bouterse-Adhin dat met ingang van 1 mei 2016 wederom een prijsverhoging moet worden doorgevoerd van meer dan 300%. Een derde en vierde verhoging ligt in het verschiet.
Wat u nu zeker weet – ja toch, u allen hebben in 2015 meer dan SRD 149 betaald – is dat cumulatief per 1 mei 2016 de meer dan 400% verhoging niet is gerechtvaardigd. Dus het is zeer aannemelijk dat u vanaf nu geen redenen heeft voor onzekerheid en verwacht ik dat de onwetendheid tot een goed einde zal zijn gebracht.
ANAND BIHARIE | FISCAAL EXPERT