CURAÇAO LEEFT AL VIER MAANDEN IN DE SCHADUW VAN SPANNINGEN TUSSEN DE VS EN VENEZUELA
Foto: Regering van Curaçao. Premier Pisas tijdens een persconferentie over de veiligheidssituatie. | Bron: Caribisch Netwerk.
Curaçao voelt inmiddels al vier maanden de gevolgen van de oplopende spanningen tussen de Verenigde Staten en Venezuela.
Op eerste kerstdag is het precies vier maanden geleden dat het eiland formeel werd geïnformeerd over zijn neutrale positie in het groeiende geopolitieke conflict. Op 25 augustus verklaarde premier Gilmar ‘Pik’ Pisas (MFK) tijdens een persconferentie dat Curaçao “neutraal is en blijft”, nadat de Amerikaanse president Donald Trump had aangekondigd oorlogsschepen richting Venezuela te sturen in het kader van de strijd tegen drugssmokkel en terrorisme.
Wat begon met de inzet van drie Amerikaanse marineschepen, is inmiddels uitgegroeid tot een grootschalige militaire aanwezigheid in de regio. Op 16 december stelde Trump dat Venezuela “volledig is omsingeld door de grootste vloot die ooit in de geschiedenis van Zuid-Amerika is samengesteld”. Volgens hem zal die aanwezigheid verder worden uitgebreid totdat Caracas “alle olie, land en andere bezittingen die zijn gestolen” zou teruggeven aan de Verenigde Staten.
Die uitspraken hebben het conflict verder verscherpt en onvoorspelbaar gemaakt. De Venezolaanse regering beschouwt de Amerikaanse militaire aanwezigheid als een directe daad van agressie. President Nicolás Maduro riep al in augustus burgermilities op zich te bewapenen ter verdediging van het land tegen een mogelijke Amerikaanse aanval.
Intussen krijgt Venezuela ook internationale steun. Recent werd bekend dat Rusland zijn “volledige steun” heeft uitgesproken aan Caracas. Op verzoek van Venezuela kwam de VN-Veiligheidsraad op dinsdag 23 december bijeen om de oplopende spanningen tussen beide landen te bespreken.
De geopolitieke spanningen zijn de afgelopen maanden ook voelbaar geworden in het Caribisch gebied. Curaçao, Aruba en Bonaire zagen het aantal incidenten toenemen, waaronder aanvallen op Venezolaanse olieschepen, Amerikaanse verkenningsvluchten boven Venezolaans grondgebied en twee incidenten in het Curaçaose luchtruim.
Begin december kwamen een Amerikaans passagiersvliegtuig van JetBlue en een zakenvliegtuig op Curaçao bijna in botsing met Amerikaanse militaire vliegtuigen die bewust niet zichtbaar waren op de radar. De gebeurtenissen leidden tot grote onrust. Naar aanleiding hiervan maakten premier Pisas en de Arubaanse minister-president Mike Eman (AVP) bekend dat met de Verenigde Staten is afgesproken dat militaire vliegtuigen in de regio voortaan hun transponder zullen inschakelen om nieuwe incidenten te voorkomen.
De toenemende spanningen blijven niet beperkt tot politieke en militaire kringen. Ook onder de bevolking op Curaçao groeit het besef dat het conflict dichtbij is. In wijken als Punda en Otrobanda leven zorgen, maar ook uiteenlopende opvattingen.
Een 54-jarige Venezolaanse fruitverkoper stelt dat Trump slechts één doel nastreeft: “macht over Venezuela en de oliereserves”. Daartegenover staat een 74-jarige lootjesverkoopster die gelooft dat Curaçao buiten schot zal blijven. “Wij zijn een gelovig volk, wij zijn gezegend. God zal Curaçao beschermen.”
Toch klinken ook waarschuwende stemmen. Voormalig premier van de Nederlandse Antillen en huidig Statenlid Suzy Camelia-Römer (MAN-PIN) pleitte ervoor dat Curaçao samen met Nederland een dringend appel doet op de Verenigde Staten om militaire escalatie te voorkomen. “We moeten nu handelen, voordat er iets gebeurt,” zei zij in een interview.
Ook economisch gezien zijn de risico’s aanzienlijk. Richard Doornbosch, directeur van de Centrale Bank van Curaçao en Sint-Maarten, waarschuwt dat verdere militaire escalatie kan leiden tot hogere scheepvaart- en verzekeringskosten, verstoring van handelsroutes en schade aan het imago van het Caribisch gebied als veilige toeristische bestemming. Dat zou directe gevolgen hebben voor het toerisme en de deviezeninkomsten.
Daarnaast wijst hij op de kwetsbare positie van Curaçao door de geografische nabijheid tot Venezuela. Een mogelijke toename van migratiestromen zou volgens hem extra druk kunnen leggen op publieke diensten en voorzieningen.
Onder de bevolking overheerst vooral het verlangen naar stabiliteit. Vissers willen hun werk doen zonder militaire dreiging, horecaondernemers hopen op ongestoorde toeristenstromen en winkeliers in Punda en Otrobanda rekenen op cruisepassagiers die zonder zorgen het eiland bezoeken.
Dat dit geen vanzelfsprekendheid meer is, bleek vorige week toen het cruiseschip Norwegian Epic, met ruimte voor 4.100 passagiers, Curaçao oversloeg vanwege militaire oefeningen bij Venezuela. Het besluit zorgde voor onrust op het eiland en haalde ook de Nederlandse en Amerikaanse pers.
Voor velen onderstreept het incident het belang van rust en neutraliteit. Zoals een 68-jarige man op het Brionplein het verwoordt: “Wij willen geen oorlog en geen politieke spelletjes. Wij willen rust en vrede op Curaçao. Alles wat die rust bedreigt, is niet in het belang van ons eiland.”
Zijn boodschap is eenvoudig, maar breed gedragen: Curaçao wil vooral één ding — stabiliteit, veiligheid en voorspoed, ver weg van geopolitieke confrontaties.
UNITEDNEWS|REGIO
