VOLDA LAWRENCE; GUYANA IN DE SCHULDENVAL ZOALS GHANA EN NIGERIA
Foto: Oppositielid Volda Lawrence, voormalig minister van Volksgezondheid
Guyana die steeds meer inkomsten haalt uit de productie van zijn olierijkdom, heeft ook zijn leningen bij multilaterale en bilaterale partners opgevoerd om diverse ontwikkelingsprojecten en -initiatieven te financieren.
Deze houding brengt het land echter in een gevaarlijke val, die vergelijkbaar is met die welke olieproducerende landen als Nigeria en Ghana heeft getroffen. Deze waarschuwing kwam van oppositielid Volda Lawrence, voormalig minister van Volksgezondheid. Lawrence stond vrijdagmiddag in de Nationale Vergadering op het podium met een diepgaande financiële evaluatie van de begroting voor 2023.
Natie gevaarlijk blootgesteld aan crisis
Het parlementslid maakt zich zorgen over het feit dat de staatsschuld van Guyana in 2022 met 16,9% is gestegen tot 3.654,9 miljoen dollar. Zij verklaarde: “Mijnheer, doordat de regering afziet van het gebruik van de snelgroeiende fondsen voor natuurlijke hulpbronnen en liever uit alle mogelijke bronnen leent, in de veronderstelling dat de olieprijzen hoog zullen blijven, zodat de vandaag opgenomen leningen gemakkelijk kunnen worden terugbetaald, loopt zij in dezelfde val als bijvoorbeeld Ghana en Nigeria.” Lawrence wees erop dat de externe overheidsuitgaven gestaag zijn toegenomen sinds de People’s Progressive Party (PPP) in augustus 2020 aantrad. Het cijfer steeg van 1,321 miljard dollar in 2020 tot een verwachte 2,146 miljard dollar in 2023, oftewel 62%, zo gaf zij aan. De voormalige minister verklaarde: “De blootstelling van het land is verschoven van leningen bij multilaterale financiële instellingen, voornamelijk de Inter-Amerikaanse Ontwikkelingsbank, naar bilaterale landen.”
Als de olieprijzen instorten, meneer de voorzitter, loopt het land het risico in dezelfde situatie terecht te komen als in Sri Lanka en Oeganda.
Minister van Financiën, Dr. Ashni Singh, kondigde tijdens de presentatie van de begroting 2023 aan dat de totale overheidsschuld van het land 3.654,9 miljoen dollar bedroeg, een stijging van 16,9% ten opzichte van vorig jaar. De regering heeft voor bijna al haar onlangs aangekondigde openbare infrastructuurprojecten geleend, om deze te financieren, ondanks het feit dat de oliekas vorig jaar meer dan 1 miljard dollar heeft opgeleverd. Tijdens zijn presentatie van de begroting probeerde Dr. Singh de vrees van de Guyanezen weg te nemen door te stellen dat de regering “haar jarenlange praktijk van voorzichtig schuldbeheer heeft voortgezet”. Hij betoogde dat Guyana nog steeds een sterke basis heeft voor een houdbare schuld, “terwijl we de investeringen in openbare infrastructuur, sociale diensten en andere initiatieven uitbreiden, om de levensstandaard voor alle Guyanezen te verbeteren. Deze delicate evenwichtsoefening berust op onze aloude schuldbeheerstrategie, die erin bestaat ontwikkelingsfinanciering aan te trekken en de schuldendienstverplichtingen tegen de laagste kosten en binnen voorzichtige risicoparameters na te komen.”
Lessen uit Ghana
Kaieteur News meldde dat het olierijke Ghana in 2019 de snelst groeiende economie ter wereld werd genoemd, maar nu verdrinkt het Afrikaanse land in zijn schulden. De gloriedagen van Ghana’s offshore-olieactiviteiten gaan terug tot december 2010. Het West-Afrikaanse land begon olie op te pompen uit zijn eerste commerciële vondst in het Jubilee-veld. Die activiteiten leverden de staat jaarlijks 1 miljard dollar aan inkomsten op.
Negen jaar later (in 2019) werd Ghana de snelst groeiende economie genoemd. Het werd ook geprezen voor de stappen die het nam om de regulering van de industrie te verbeteren. In feite werd Ghana gezien als een kampioen van de groei voor andere landen op het continent en daarbuiten. Maar in drie jaar tijd werd dit glinsterende beeld van geweldig economisch beheer onverwacht uitgewist. Ghana ging van een golf van razendsnelle groei naar een afgrond van schulden. Van 2019 tot 2022 is het land dat ooit samen met Guyana als modelstaat voor goed bestuur gold, nu een les in de gevaren van de olievloek.
Volgens berichten in de internationale media van december 2022 verkeert Ghana in zo’n zorgwekkende staat van schuldnood, dat het land gedwongen is de betalingen op het grootste deel van zijn buitenlandse schuld op te schorten. Het ministerie van Financiën zei zelfs dat Ghana geen schuldendienst zal verrichten op een aantal buitenlandse schulden, waaronder euro-obligaties, commerciële leningen en de meeste bilaterale leningen. Het Ghanese ministerie verklaarde: “Ghana wordt momenteel geconfronteerd met een grote economische en financiële crisis en de daarmee gepaard gaande sociale uitdagingen. In 2020 en 2021 heeft de Covid-19-pandemie onze fiscale en economische situatie negatief beïnvloed. De wereldwijde risicoaversie leidde tot grote kapitaaluitstroom, een verlies van toegang tot de externe markten en stijgende binnenlandse financieringskosten.”
Nigeria verdrinkt in schuld
Na meer dan zes decennia olieproductie verdrinkt Nigeria, dankzij de beslissingen van zijn politici, in een schuld van 108 miljard dollar.
Maar om de gevreesde COVID-19 pandemie te overleven, heeft Afrika’s grootste olieproducent 11 miljard dollar aan nieuwe leningen nodig van financiële instellingen zoals het Internationaal Monetair Fonds en de Wereldbank om elementaire medische en voedselvoorraden aan te schaffen.
In 2021 berichtte deze krant dat sommige financiële instellingen aarzelen om de Afrikaanse natie van meer dan 200 miljoen mensen meer leningen te verstrekken vanwege de welig tierende corruptie door politici. Hoe het ook zij, het Natural Resource Governance Institute (NRGI), dat de crisis in Nigeria op de voet volgt, stelde in een van zijn analyses dat olierijke landen zoals Nigeria duidelijk klem zitten tussen de “rots” van de economische ondergang en de “hete plek” van de milieuramp. Maar NRGI, één van ‘s werelds toonaangevende non-profitorganisaties voor de verbetering van het bestuur van landen over hun natuurlijke hulpbronnen, is er vast van overtuigd dat niet alles verloren is voor Nigeria. Het stelt dat de toekomst van Nigeria ligt in het afstappen van fossiele brandstoffen en het voorbereiden van de economie op de energietransitie die overal ter wereld plaatsvindt.
Het Instituut wees erop dat sommige olierijke landen al de verkeerde kant opgaan. In dit verband merkte het op dat politici in sommige landen willen bewijzen dat hun land een winstmachine van wereldklasse kan worden, net zoals internationale oliemaatschappijen dat in de 20e eeuw hebben gedaan. Het waarschuwde echter dat dergelijke verheven dromen een prijs hebben. Het NRGI verklaarde: “De moeilijkheid om de overgang te begeleiden is niet exclusief voor Nigeria… Van Mexico tot Mongolië, van Ghana tot Guyana moeten regeringen de onbekende toekomst van de energiemarkten aanpakken. Terwijl de wereld zich herstelt van de pandemie en verder overschakelt op hernieuwbare energie, kan de stadslucht relatief helder blijven. Maar hoe grondstofproducerende landen omgaan met de afname van fossiele brandstoffen is cruciaal, vooral na de schok van de economische en gezondheidscrisis.”
IN DE GREEP VAN CORRUPTIE
Nigeria mag dan wel de grootste olieproducent van Afrika zijn, volgens industrie-experts is het moedwillige misbruik van zijn hulpbronnen verantwoordelijk voor waar het nu staat. Volgens statistieken van de Wereldbank uit 2020 komt 80% van de energie-inkomsten van Nigeria slechts ten goede aan één procent van de bevolking. Als belangrijkste oorzaak werd corruptie genoemd, met als netto-effect wijdverspreide armoede.
Oxfam Amerika, een confederatie van 19 onafhankelijke liefdadigheidsorganisaties, is ook verontrust over de omvang van de corruptie in dit Afrikaanse land. In een speciale studie over Nigeria bleek dat de gecombineerde rijkdom van de vijf rijkste mannen van Nigeria 29,9 miljard dollar bedraagt, meer dan genoeg om op nationaal niveau een einde te maken aan extreme armoede. Uit verdere berekeningen van Oxfam bleek ook dat tussen 1960 en 2005 ongeveer 20 biljoen dollar uit de schatkist is gestolen door publieke ambtsdragers. Dit is groter dan het BBP van de Verenigde Staten in 2012 (ongeveer 18 biljoen dollar). Als gevolg van de fouten die met de olie- en gasvoorraden zijn gemaakt, hebben 57 miljoen Nigerianen geen veilig water, hebben meer dan 130 miljoen geen adequate sanitaire voorzieningen en zitten meer dan 10 miljoen kinderen in het land zonder school.
REGIO GUYANA
